نظریه اقدام
«نظریه اقدام» به بررسی «نظریه اظهارشده» و «نظریه در عمل» میپردازد و نشان میدهد که چگونه پیشفرضهای ما «نظریه در عمل» را شکل میدهند.
«نظریه اقدام» به بررسی «نظریه اظهارشده» و «نظریه در عمل» میپردازد و نشان میدهد که چگونه پیشفرضهای ما «نظریه در عمل» را شکل میدهند.
«اقدام»ها متغیرهای نرخی هستند که در طی زمان «متغیرهای حالت» را تغییر میدهند و درنتیجه وضعیت و رفتار آینده سیستم را مشخص میکنند.
تصمیمگیری فرآیندی است که طی آن، بر مبنای وضع موجود و اهداف، مقدار متغیرهای نرخ سیستم مشخص میشود و در نتیجه رفتار آینده سیستم شکل میگیرد.
متغیرهای «حالت» یا «مخزن» نتیجه انباشت متغیرهای نرخ در طی زمان هستند و نشان دهنده وضعیت فعلی و تاریخچه گذشته سیستم هستند. همچنین اغلب تصمیمگیریها و اقدامها بر مبنای این متغیرها انجام میشود.
متغیرهای «نرخ» یا «جریان» در یک سیستم نشاندهنده تصمیمها و اقدامهایی هستند که در طی زمان انجام میشوند و با تغییر متغیرهای حالت، رفتار سیستم را شکل میدهند.
«تصمیم» در تفکر سیستمی معنای گستردهای دارد که میتواند شامل فرآیندهای طراحی شده، فرآیندهای زیستی و تصمیمهای انسانی و اجتماعی باشد.
«پرسشگری» فرآیندی است که طی آن از دیگران خواسته میشود تا روش تصمیمگیری و مدل ذهنیشان را آشکار کنند و توضیح دهند که چگونه به تصمیم خاصی رسیدهاند.
رفتار سیستم تغییرات مقادیر متغیرهای سیستم در طی زمان را نشان میدهد و با استفاده از «نمودارهای رفتار در طول زمان» نشان داده میشود.
چشم سوزن ابزاری برای تامل در مورد گفتگوهای انجام شده است. در بسیاری از موارد، به دلایل مختلفی چیزی که میگوییم با چیزی که منظورمان
تفکر درونزا (ساختار به عنوان علت) زیربنای تفکر سیستمی است و به این واقعیت اشاره دارد که این «ساختار سیستم» است که «رفتار سیستم» را میسازد.
نمودارهای علت و معلولی ابزاری ساده برای نشان دادن ارتباط بین اجزای مختلف یک سیستم هستند. این نمودارها با استفاده از فلشهایی نشان میدهند که
کهن الگوی «انتقال فشار به مداخله گر» موجب میشود که وابستگی به کمک کنندههای خارجی افزایش پیدا کند و توانمندیهای درونی تقویت نشود.
جلسه نهم دوره «از تفکر سیستمی تا دینامیک سیستمها» به بررسی پروژههای شرکت کنندگان در دوره به عنوان مثالهایی عملی و کاربردی میپردازد.
فکر سیستمی مسوولیت رفتار سیستم را به عوامل داخل سیستم و کسانی که سیاستها و ساختار سیستم را مشخص میکنند نسبت میدهد.
فکر غیر سیستمی رفتار سیستم را به عوامل خارجی و غیر قابل کنترل نسبت میدهد.
نقشههای نرخ و حالت ابزار دقیقی برای مدل کردن سیستمها بر پایه «تفکر عملیاتی» هستند. تفکر عملیاتی بر «چگونگیها» تمرکز دارد و به دنبال این
«راه حل اساسی» اقدامی است که به حل ریشهای مساله میپردازد و مانع تکرار مساله در آینده میشود. راه حل اساسی در مقابل «راه حل موقت» قرار داد.